آب‌دوغ خیار – نسخه‌ی اصفانی

خوب، اگر شما هم مثل من عجالتاً در گرمای چهل و شش درجه، عنایت بفرمایید چهل و شش درجه، از نوع سانتی‌گراد به سر می‌بردید، حتماً هوس آب‌دوغ خیار یا به قول ما اصفانی‌ها آبدٌخیار می‌کردید.
من برخلاف همیشه اندازه‌ی خاصی برای مواد لازم نمی‌نویسم. چون آبدوغ‌خیار را می‌شود برای یک نفر تا یک ایل فراهم کرد. بعد هم کم و زیادی خیلی از مواد بستگی به ذائقه دارد. فقط یک سری نکات را یادآور می‌شوم که به گمانم باعث خوش‌مزه‌تر شدن بساط می‌شود.

آب‌دوغ خیار- نسخه‌ی اصفانی و خودمانی:
ماست، یخ خرد شده، نمک، فلفل، گردو، کشمش، نعنا، سوسن‌عنبر، نمک گل‌سرخ،نان خشکه‌ی محلی و آب یخ فراهم کنید.
من ماست را حداقل بیست و چهارساعت قبل در یک کیسه‌می‌ریزم و می‌گذارم آب‌ش برود. اگر کیسه‌ی ماستی هم دم دست ندارید، راستی اصلاً می‌دانید کیسه ماستی چیه؟ چرا، می‌دانید.
خلاصه اگر کیسه‌ی مناسب در اختیار ندارید، یک عدد روبالشی نخی مستعمل که دیگر استفاده نمی‌کنید را پاک و پاکیزه بشویید و خشک کنید و از آن به عنوان کیسه‌ی ماست استفاده کنید. خلاصه ماست در کیسه و کیسه‌ی ماست در یک آب‌کش و آب‌کش در یک کاسه‌ی دیگر و کاسه ‌در یخچال.
این جوری آب ماست کشیده می‌شود و آب‌دوغ خیار خوش‌مزه‌تر می‌شود.
یخ‌مال کردن ماست: من در ابتدای کار، در یک کاسه‌ی بزرگ، مقداری یخ خرد شده می‌ریزم و ماست را یواش یواش به آن اضافه می‌کنم و مرتب هم می‌زنم. علت فیزیکی‌ش را مهندسان شریفی حکماً بهتر می‌دانند ولی باور بفرمایید، به جد اطهرم قسم، روی مزه‌ی بساط تاثیر می‌گذارد. خلاصه همین طور که کم‌کم ماست را اضافه می‌کنم، لابه‌لای‌ش، گردو خرد شده و کشمش و سبزی‌جات معطر را هم اضافه می‌کنم. بعد دوباره ماست و هی هم الی ماشاالله هم می‌زنم.
خیار را من رنده نمی‌کنم. خرد می‌کنم. نگینی جیگری هم نه، یک خرده ریزتر. خیار اصفانی اگر باشد که دیگر هیچ. خیار اصفانی خپل و پت و پهن است،‌اما یک عطر و طعمی دارد که جبران ظاهر زشت‌ش را می‌کند. خیار کاکل‌به‌سر اصفانی که از درچه آورده باشند. درچه به ضم دال و به ضم ر، از توابع اصفهان‌ست.
در واقع، اول کار یک مخلوط غلیظ از همه‌ی عناصر سازنده‌ی آب‌دوغ خیار درست می‌شود، بعد باید کم‌کم آب سرد به آن اضافه کنید تا حالت مایع به خود بگیرد.
من به آبدوغ خیار، نعنا، سوسن‌عنبر، گردو، کشمش، نمک، فلفل و نمک گل سرخ می‌زنم.
در نسخ دیگر، ریحان، ترخان، کاکوتی و آویشن هم توصیه شده است. عرض کردم من استفاده نمی‌کنم.
اما دو نکته‌ی مهم در نسخه‌ی اصفانی وجود دارد. اولی خرد کردن یا تریت کردن یا به قول ما تیلیت کردن نان خشکه‌ی محلی در آبدوغ خیار است. نان خشکه‌ی اصفهانی، ترد و شکننده و نازک است، معمولاً روی آن کنجد یا سیاه‌دانه و سبزی‌جات معطر پاشیده‌اند. بو و طعم‌ش آدم را مست می‌کند. من از کل نواحی مرکزی ایران تا جنوب استان فارس خبر دارم، که همه نان خشکه‌ی محلی می‌خورند و یکی از یکی هم خوش‌مزه‌تر و خوش‌عطرترست.
دومین نکته هم، اضافه کردن کمی، تاکید می‌کنم کمی نمک‌ گل‌سرخ است. نمک گل‌سرخ، گلبرگ‌های گل محمدی‌ست که خشک کرده و با نمک آسیاب کرده‌اند یا ساییده‌اند. اصفانی‌ها به ماست و خیار، به خیار و به آبدوغ‌خیار، نمک گل سرخ می‌زنند.
مجدداً تاکید می‌کنم که من از قصد اندازه‌ها را ذکر نکردم. آبدوغ خیار را می‌شود رقیق یا غلیظ، پر کشمش و گردو یا بی‌مایه درست کرد.
بنابراین هر چه من بگویم آنی نمی‌شود که شما دل‌تان می‌خواهد. بنابراین ریش و قیچی دست خودتان باشد.
خلاصه که ساده است و سریع و خوش‌مزه و تابستان‌پسند!
نوش جان!

پی‌نوشت:
می‌گما، آبدٌخیار خیلی سرده‌س، حکماً کیشمیش بی‌ریزین توش،‌گردو را یاددون نره‌د، آ بعدی ناهارم یه چرت بزنین آ وختی وخزادین، یه چای سنگین بیریزین آ با نباتی زعفرونی بخورین. نٌشی جون‌دون.

Advertisements
این نوشته در Uncategorized ارسال شده و با , , برچسب‌گذاری شده. این نوشته را نشانه‌گذاری کنید.

3 پاسخ برای آب‌دوغ خیار – نسخه‌ی اصفانی

  1. هاله :گفت

    سوسن‌عنبر چی‌اس دیگه آجی؟ انگیلیسیشا نیمیدونین؟

  2. آمينا :گفت

    سفارش دادم برام از اصفهون از اين نون خشک محلی ها بيارن بخاطر گل روی شما.همين که رسيد يه آبدوغی می زنيم و براتون صلوات می فرستيم که بشه توشه راه آخرت شما و امواتتون

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s